Trang chủ Thơ ca chọn lọc Bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu

Bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu

Bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu đã thể hiện chân thật và cảm động mối tình đồng chí sâu sắc, bền chặt trong thời kì kháng chiến chống Pháp.

Nội dung bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu

Đôi nét về tác giả Chính Hữu

Tác giả Chính Hữu (1926 – 2007), tên thật là Trần Đình Đắc, quê ở huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Sau Cách mạng tháng Tám, ông gia nhập quân đội, hoạt động văn nghệ và làm công tác tuyên huấn trong bộ đội suốt hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ.

Chính Hữu làm thơ không nhiều và hầu như chỉ viết về người lính và chiến tranh. Tác phẩm chính là tập thơ “Đầu súng trăng treo” (1966). Thơ ông có những bài đặc sắc, giàu hình ảnh, cảm xúc dồn nén, ngôn ngữ cô đọng, hàm súc. Trong đó có rất nhiều bài được yêu thích, chẳng hạn như: “Đồng chí”, “Đường ra mặt trận”, “Ngọn đèn đứng gác”,…

Tháng 9 năm 2000, ông được Nhà nước phong tặng Giải thưởng Hồ Chính Minh về văn học nghệ thuật.

Nếu muốn tìm hiểu rõ hơn về tác giả Chính Hữu cũng như phong cách sáng tác trong thơ của ông, các bạn có thể xem thêm ⇒ TẠI ĐÂY!

Tác giả Chính Hữu
Tác giả Chính Hữu

Bài thơ “Đồng chí”

Quê hương anh nước mặn, đồng chua (1)
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá.
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau,
Súng bên súng, đầu sát bên đầu,
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ (2).
Đồng chí! (3)

Ruộng nương anh gửi bạn thân cày
Gian nhà không mặc kệ gió lung lay
Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính.
Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh,
Sốt run người, vừng trán ướt mồ hôi.

Áo anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không giày
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay.

Đêm nay rừng hoang sương muối (4)
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo.

2-1948

Đầu súng trăng treo,
NXB Văn học, Hà Nội, 1966

Chú thích

  1. Nước mặn đồng chua: vùng đất phèn (có độ chua cao) và vùng ven biển đất bị nhiễm mặn là những vùng đất xấu, khó trồng trọt.
  2. Đôi tri kỉ: đôi bạn tâm tình thân thiết, hiểu bạn như hiểu mình.
  3. Đồng chí: người có cùng chí hướng chính trị, cùng lí tưởng. Người cùng ở trong một đoàn thể chính trị hay tổ chức cách mạng thường gọi nhau là “đồng chí”. Từ sau Cách mạng tháng Tám 1945, “đồng chí” thành từ xưng hô quen thuộc trong các cơ quan, đoàn thể, đơn vị bộ đội.
  4. Sương muối: sương giá đọng thành những hạt nhỏ trắng xóa như muối trên cây cỏ hay mặt đất. Ở miền Bắc nước ta về mùa đông, những ngày có sương muối trời rất rét.
Bài thơ Đồng chí của Chính Hữu
Bài thơ Đồng chí của Chính Hữu

Đôi nét về bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu

1. Cảm nhận bài thơ “Đồng chí”

Bài thơ “Đồng chí” rút trong tập thơ “Đầu súng trăng treo” của Chính Hữu. Bài thơ có sức thuyết phục đối với người đọc bởi tác giả đã phát hiện ra cái đẹp và chất thơ trong những biểu hiện mộc mạc, bình thường, trong sự gian khổ của người chiến sĩ thời kì kháng chiến chống Pháp.

Khi nổ ra cuộc chiến đấu gian khổ, thiếu thốn, hiểm ngay làm họ cảm thông, gắn bó với nhau. Tình bạn, tình đồng chí đã nảy sinh giữa những người cùng có chung mục đích sống cao đẹp. Họ yêu thiết tha làng xóm quê hương nhưng khi Tổ quốc cần thì sẵn sàng lên đường đánh giặc.

Chính Hữu khi nhập ngũ là một thanh niên trong độ tuổi học sinh. Bài thơ này là một trong số sáng tác đầu tiên của ông, thể hiện chân thành tình cảm và nhận thức về những người chiến sĩ trong cuộc kháng chiến chống Pháp của dân tộc ta.

Tác giả đã thể hiện chân thật và cảm động mối tình đồng chí, đồng đội keo sơn, gắn bó và thiêng liêng thông qua những chi tiết, hình ảnh, ngôn ngữ giản dị, chân thực, cô đọng và giàu sức biểu cảm.

Bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu đã được nhạc sĩ Minh Quốc phổ nhạc và được nhiều người, nhất là các chiến sĩ và cán bộ quân đội yêu thích và truyền tụng. Một số bài thơ khác của ông cũng là nguồn cảm hứng cho các nhạc sĩ khác sáng tác thành các ca khúc nổi tiếng như bài “Ngọn đèn đứng gác” (nhạc sĩ Hoàng Hiệp), “Bắc cầu” (nhạc sĩ Quốc Anh), “Có những ngày vui sao” (nhạc sĩ Huy Du).

2. Hoàn cảnh sáng tác bài thơ “Đồng chí”

Bài thơ “Đồng chí” được sáng tác vào đầu năm 1948, sau khi tác giả đã cùng đồng đội tham gia chiến đấu trong chiến dịch Việt Bắc (thu đông 1947) của quân và dân ta đánh bại cuộc tiến công quy mô lớn của giặc Pháp lên chiến khu Việt Bắc trong điều kiện hết sức gian khổ. Bài “Đồng chí” chỉ là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất viết về người lính cách mạng của văn học thời kháng chiến chống thực dân Pháp (1946 – 1954).

Tập thơ "Đầu súng trăng treo"
Tập thơ “Đầu súng trăng treo”

Tập thơ “Đầu súng trăng treo”

Chính Hữu làm thơ không nhiều. Tập thơ “Đầu súng trăng treo” gồm 24 bài, xuất bản 1966, được xem là nổi bật nhất trong sự nghiệp thơ ca của ông và được rất nhiều người yêu thích. Tập thơ khơi dậy cho độc giả nhiều cảm xúc mạnh liệt về hình ảnh những người chiến sĩ trong thời kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta.

Nếu là người yêu thơ, chắc hẳn các bạn sẽ không muốn bỏ lỡ những bài thơ giàu cảm xúc viết về những người lính cụ Hồ trong tập thơ này.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

*